Xử trí với những cơn đau quặn thận

Sỏi thận là một bệnh thường gặp trong thời đại ngày nay. Bệnh sỏi thận có nhiều triệu chứng điển hình trong đó có cơn đau quặn thận. Cơn đau quặn thận là cơn đau dữ dội, xuất hiện đột ngột khi sỏi di chuyển từ thận xuống niệu quản gây tắc làm tăng áp lực đột ngột trong thận.

Xử trí với những cơn đau quặn thận

Những dấu hiệu ‘tố cáo’ bạn có thể bị bệnh sỏi thận.

Nguyên nhân của đau quặn thận:

Nguyên nhân sâu xa của cơn đau quặn thận có thể là chứng sỏi tiết niệu, huyết khối trong niệu quản hoặc khối u chèn ép niệu quản từ bên ngoài. Những hiện tượng này gây tắc cấp tính đường dẫn tiểu, dẫn đến ứ nước, căng trướng đài bể thận. Chỉ có sự căng trướng đột ngột mới gây ra cơn đau quặn thận.

Sỏi niệu quản là căn nguyên thường gặp nhất. Sỏi gây ứ niệu làm tăng áp lực trong đài-bể thận, gây tổn thương niệu quản dẫn đến đái máu đại thể. Để chẩn đoán sỏi niệu quản, người ta cần chụp X quang thận để phát hiện sỏi nằm trên đường đi của niệu quản. Trên siêu âm thận tiết niệu có hình ảnh đài bể thận giãn là dấu hiệu gián tiếp của sỏi niệu quản.

Ngoài ra đau quặn thận còn có thể xuất phát từ các nguyên nhân khác như xuất huyết đài-bể thận,viêm chít hẹp quanh niệu quản, sỏi đài-bể thận hoặc do u niệu quản, u bàng quang gây hẹp lỗ niệu quản đổ vào bàng quang.

Biểu hiện của cơn đau quặn thận

Người gặp trường hợp bị đau quặn thận đau dữ dội ở hạ sườn phải hoặc hạ sườn trái, lan xuống vùng bẹn, vùng sinh dục ngoài. Đau dữ dội không có tư thế nào giảm đau. Đau toát mồ hôi, đôi khi buồn nôn, nôn, mót đi ngoài, buồn đi tiểu, bụng chướng, mặt tái nhợt. Cơn đau thường kéo dài 20 – 60 phút, thậm chí lâu hơn trong vài giờ. Đau có thể kèm theo đái máu, sốt hoặc ớn lạnh.

Cơn đau quặn thận có thể xuất hiện đột ngột do sự căng trướng đột ngột của vỏ bao thận hoặc của niệu quản và đài bể thận.Người bệnh lúc đó vã mồ hôi, mặt tái đi, lo lắng, sợ sệt, sốt, nôn mửa, cảm giác thấy buồn đi tiểu. Khi khám thấy mạch nhanh, ấn vùng thận bện sau lưng rất đau. Sau cơn đau người bệnh có thể đi đái rất nhiều, đái khó, hoặc đái mủ và đái ra máu.

Điều trị cơn đau quặn thận

Việc điều trị cơn đau quặn thận chủ yếu là làm giảm hoặc hết cơn đau, giải phóng đường tiết niệu bị tắc nghẽn. Bệnh nhân cũng phải dùng thuốc chống viêm để giảm sự phù nề, giảm đau, chống co thắt, chống nhiễm trùng bằng kháng sinh nếu cần thiết. Nếu sau cơn đau sỏi vẫn còn, bệnh nhân sẽ cảm thấy đau ê ẩm ở vùng thắt lưng trong 5-7 ngày. Nên chụp X-quang để nếu thấy sỏi không di chuyển thì can thiệp để giải phóng sự bế tắc ở niệu quản. Có thể giải quyết bằng phương pháp nội soi, tán sỏi ngoài cơ thể hoặc mổ lấy sỏi tùy theo từng bệnh nhân và điều kiện của từng bệnh viện.

Biến chứng nếu không được điều trị của cơn đau quặn thận

Cơn đau quặn thận cấp do sỏi niệu quản có thể gây những biến chứng nặng nề thậm trí tử vong nếu không được điều trị đúng và kịp thời.

– Dãn, ứ nước thận niệu quản, vỡ đáy đài thận (fornix): Sỏi gây tắc sự thoát nước tiểu từ thận qua niệu quản làm dãn thận niệu quản phía trên. Áp lực trong thận tăng cao đột ngột gây cơn đau quặn thận dữ dội. Giảm đau chỉ là điều trị triệu chứng, bản chất của vấn đề là phải loại bỏ sớm nguyên nhân gây tắc (sỏi) làm tăng áp lực trong thận. Nếu không khống chế được, áp lực trong thận tiếp tục tăng sẽ dẫn đến vỡ đáy đài thận, nước tiểu thoát khỏi thận, điều này được xác định trên phim chụp với hình ảnh ngấm thuốc cản quang quanh thận; hình mờ lớp mỡ quanh thận.
– Ứ mủ thận: do ứ nước thận nhiễm trùng, thể hiện với sốt rét run, đau vùng thắt lưng…
– Suy thận cấp, ít nước tiểu hoặc không có nước tiểu dễ sảy ra ở người chỉ có 1 thận độc nhất hoặc bị cả 2 bên.